OBJAWY ZABURZEŃ INTEGRACJI SENSORYCZNEJ

Objawy zaburzeń integracji sensorycznej u dzieci najczęściej przekładają się na:

  • trudności w uczeniu się – kłopoty z czytaniem, zapamiętywaniem, pisaniem – robi to wolniej, gubi się, trudno się koncentruje, łatwo się rozprasza oraz ma problemy z ortografią
  • ma trudności w przepisywaniu z tablicy, często robi błędy, myli się, zamienia litery i cyfry
  • brak chęci do nauki – niska motywacja i samoocena
  • zbytni spokój, powolność wykonywanych codzienne czynności: odrabianie lekcji, ubieranie się itp.
  • podczas siedzenia ma trudności z utrzymaniem prawidłowej, pionowej pozycji ciała – garbi się, kładzie na stole, podpiera, nieustannie zmienia pozycję, zdarza się, że spada z krzesła
  • często przyjmuje pozycję głową w dół
  • ma słabą równowagę: potyka się i upada częściej niż rówieśnicy
  • ma słabą koordynację i opóźniony rozwój ruchowy: ruchy dziecka są niezgrabne, często przewraca się – potyka się o „powietrze”, szybko się męczy, wpada na napotkane sprzęty, prawie zawsze ma jakiś siniak czy zadrapanie
  • kłopoty z koncentracją uwagi, łatwo się rozprasza, sprawia wrażenie, jakby wiecznie było zmęczone
  • jest bardzo hiperaktywne – wydaje się stale gotowe do działania i nie potrafi radzić sobie z negatywnymi emocjami, ma trudności z samodzielnym uspokajaniem się, łatwo je wyprowadzić z równowagi
  • uwielbia ruch, poszukuje go, cały czas dąży do niego, nie potrafi usiedzieć spokojnie – wierci się, buja, biega, skacze, kręci się, często zmienia pozycję ciała, ma trudności w utrzymaniu koncentracji na zadaniu
  • w porównaniu do innych dzieci czy wymagań sytuacji porusza się zbyt szybko lub za wolno
  • bywa uparte, negatywistyczne
  • nadpobudliwość psychoruchowa (ADHD – zespół nadpobudliwości psychoruchwej, ADD – zespół deficytu uwagi)
  • nadwrażliwość lub zbyt mała wrażliwość na bodźce wzrokowe: podchodzi zbyt blisko do telewizora, świeci sobie latarką w oczy lub domaga się zasłaniania rolet, unika ostrego słońca, unika kontaktu wzrokowego
  • nadwrażliwość lub zbyt mała wrażliwość na bodźce słuchowe: unika głośnych zabaw, cały czas coś nuci, mruczy, śpiewa lub głośno tupie podczas chodzenia, lubi przebywać w miejscach, gdzie jest głośno i gwarno
  • nadwrażliwość lub zbyt mała wrażliwość na bodźce dotykowe: nie zauważa, że ma brudną twarz, brudne ręce , okruchy na twarzy czy nadmiernie i pedantycznie często myje ręce
  • nadwrażliwość na ruch – negatywna reakcja na ruch oraz lek przed upadkiem lub wysokością – unika placów zabaw, nie lubi huśtawek, karuzeli, zjeżdżalni, unika niestabilnych powierzchni, chodzenia po krawężnikach, murkach, podestach, trzyma się poręczy podczas chodzenia po schodach i dostawia nogi do siebie na każdym stopniu
  • okazuje niepokój, gdy musi oderwać nogi od podłoża, np. wejść na wysokie schody (w tym również ruchome), na drabinkę, usiąść na wysokim stołku;
  • ma trudności z naśladowaniem ruchu
  • niechętnie chodzi boso po trawie, piasku
  • brak przyjemności z zabaw ruchowych, na świeżym powietrzu
  • nie lubi zajęć sportowych: rzucanie i łapanie piłki jest dla niego trudnym zadaniem, jest niezgrabne ruchowo, ma kłopoty z rzucaniem do celu
  • nabycie nowej umiejętności wymaga od dziecka wielu prób i powtórzeń, np.: jazda na rowerze, rolkach
  • nowych aktywności fizycznych np. :jazda na rowerze, pływanie uczy się długo i z mozołem a czasem mimo wysiłku nie udaje mu się ich opanować
  • podczas gimnastyki lub rytmiki wielu ćwiczeń nie jest w stanie wykonać
  • podczas swobodnych zabaw ruchowych – nie może dotrzymać kroku rówieśnikom
  • ma słabe wyczucie odległości – często staje zbyt blisko innych ludzi, przedmiotów
  • nie lubi dziecięcego baraszkowania z rodzicami lub rodzeństwem
  • nie lubi turlać się po podłodze, podskakiwać, robić fikołków, karuzeli lub przeciwnie – uwielbia to
  • ma kłopoty ze staniem na jednej nodze, przeskakiwaniem przez niewielkie przeszkody
  • bardzo często chodzi na palcach, kręci się wokół własnej osi
  • podczas gier zespołowych zdarza się, że biegnie w innym kierunku niż jego drużyna, w inną stronę niż piłka, którą ma złapać, jest zdezorientowane, ma słabe wyczucie odległości
  • ma problemy z samodzielnym myciem się, jedzeniem, korzystaniem z toalety, ubieraniem się – zwłaszcza zapinaniem guzików, sznurowaniem butów,
  • wiele czynności samoobsługowych wykonuje z trudem, powoli, niezdarnie bądź „dziwacznie”
  • ma trudności z samodzielnym piciem, żuciem i przełykaniem pokarmów – preferuje dania o określonej konsystencji, temperaturze, strukturze
  • na ubrudzenie się, niektóre faktury ubrania i pożywienia reaguje awersyjnie
  • wycofywanie społeczne, dziecko źle się czuje w zatłoczonych miejscach
  • w nowym miejscu czuje się zagubione, potrzebuje sporo czasu by zdobyć orientację w otoczeniu
  • dziecko trudno jest skłonić do współpracy z dorosłym lub współdziałania z innymi dziećmi
  • ma trudności ze skupieniem uwagi
  • problemy motoryczne: cięcie nożyczkami, rysowaniem po śladzie
  • niewłaściwie trzyma w rękach przedmioty codziennego użytku tj. nożyczki, sztućce, przybory do pisania – zbyt mocno/słabo dociska narzędzie pisarskie
  • myli stronę prawą i lewą w obrębie własnego ciała oraz otaczającej przestrzeni, kierunki góra-dół, myli podobne litery, np. b-p, d-p, cyfry, wyrazy
  • ma trudności z wyciszeniem się i zasypianiem – odracza moment zaśnięcia, często przebudza się w nocy
  • ma trudności z samoregulacją – płaczliwe, mało elastyczne, łatwo przechodzi od śmiechu do płaczu, ma niskie poczucie własnej wartości
  • jest nadwrażliwe emocjonalnie, często się obraża, drażliwe, niekonsekwentne w reakcjach
  • jest labilne emocjonalnie, często wpada w silne emocje
  • zapomina polecenia – słucha ale jak by nie słyszało, ma trudności w ich wykonaniu
  • nagłe dotknięcie, popchnięcie dziecka wywołuje duży lęk i reakcję obronną niewspółmierną do siły bodźca
  • drobne urazy, zadrapania wywołują gwałtowną reakcję i długotrwałe narzekania, płacz
  • ogólna dezorganizacja działania
  • lubi wpadać na ludzi, przedmioty, specjalnie upadać na kolana czy pupę, wykonywać „ślizgi” na kolanach, czuje potrzebę mocnych wrażeń, czasami niebezpiecznych
  • ma problem z regulacją siły jakiej ma użyć do wykonywania zadania, zdarza się, że nieświadomie krzywdzi innych czy zwierzęta
  • dziecku często przytrafiają się przykre przygody tj. rozlanie herbaty, strącenia przedmiotów, rozsypanie cukru itp., nieumyślnie wchodzi lub wpada na meble, ściany, inne dzieci, często się potyka
  • sprawia wrażenie słabego, szybko się męczy
  • nie ma dominacji jednej ręki
  • nie lubi brudzących zabaw np. plasteliną, gliną, pianką do golenia, masami plastycznymi, piaskiem oraz malowania palcami,
  • odwrotnie wkłada buty, bluzki, swetry, spodnie czy wybiera skarpetki nie do pary
  • drażnią go metki, ubrania z golfem, szwy w skarpetkach woli nosić bluzy z długimi rękawami, obcisłe ubrania
  • lubi mieć mocno zawiązane sznurowadła, ciasno zapięty pasek
  • mówi niewyraźnie, niechętnie, mało
  • źle toleruje wykonywanie czynności pielęgnacyjnych i higienicznych, np. mycie twarzy, smarowanie kremem, czyszczenie uszu, mycie zębów, obcinanie paznokci
  • nie lubi zapachów, których inni nie zauważają
  • często skarży się na hałasy, które nie przeszkadzają innym: dźwięk odkurzacza, suszarki, miksera, dzwonka w szkole itp.
  • nie lubi dźwięków o wysokich tonach np. pisk dzieci czy odgłos hamulców tramwaju czy pociągu
  • zwraca uwagę na dźwięki, których inni nie zauważają np. szelest liści, spadające krople deszczu, szum wentylatora lub rzutnika
  • rzuca przedmiotami, stuka zabawkami, tupie podczas chodzenia

 

Agnieszka Kałuża-Horbaczewska

ul. Jaracza 11, 76-200 Słupsk